İran, ABD ile anlaşma için şartlarını sertleştirdi
İran, ABD ile savaşı sona erdirecek anlaşma için şartlarını sertleştirdi. Tahran 24 milyar doların serbest bırakılmasını ve Yemen adımını istiyor.
İran Devrim Muhafızları Ordusu (IRGC) Sözcüsü Hüseyin Muhibbi, ABD ile savaşın sona erdirilmesine yönelik olası bir anlaşma için Tahran'ın şartlarını sertleştirdiğini açıkladı. İran, 24 milyar dolarlık dondurulmuş varlığının müzakerelerden önce tamamen serbest bırakılmasını ve Yemen'e yönelik ablukanın kaldırılmasını talep ediyor.
AFP'ye Tahran'da konuşan Muhibbi, haziran ayında ABD ile üzerinde uzlaşılan mutabakatın daha sonra bozulduğunu belirterek Washington'ı anlaşmayı ihlal etmekle suçladı. Muhibbi, bunun ardından İran'ın yeni bir anlaşma için şartlarını ağırlaştırdığını söyledi.
İran 24 milyar doların serbest bırakılmasını istiyor
Muhibbi'nin açıklamasına göre haziran ayında üzerinde uzlaşılan çerçeve; ABD'nin İran petrolüne yönelik yaptırımları kaldırmasını, İran limanlarına uygulanan deniz ablukasının sona ermesini, yurt dışındaki İran varlıklarının serbest bırakılmasını ve Lübnan dahil farklı cephelerde savaşın durdurulmasını içeriyordu. Taraflar daha sonra mutabakatın ihlalinden birbirlerini sorumlu tuttu.
İran'ın yeni şartları arasında yaklaşık 24 milyar dolarlık dondurulmuş varlığın tamamının müzakereler başlamadan önce serbest bırakılması bulunuyor. Önceki düzenlemede varlıkların aşamalı şekilde serbest bırakılması öngörülüyordu.
Muhibbi, ABD'nin İran'ın taleplerini kabul etmekten başka seçeneğinin bulunmadığını savunarak, “Biz onların oyuncağı değiliz” ifadesini kullandı.
Devrim Muhafızları Sözcüsü, İran'ın daha önce de ateşkes için dondurulmuş varlıkların serbest bırakılması dahil çeşitli koşullar ileri sürdüğünü açıklamıştı. Muhibbi, 9 Eylül'deki açıklamasında askeri operasyonların tamamen durdurulması, Yemen ablukasının kaldırılması ve İran'ın nükleer ve füze programlarına müdahale edilmemesini de şartlar arasında sıralamıştı.
Yemen ablukası yeni anlaşmaya dahil edildi
Tahran'ın yeni taleplerinden biri de Yemen'e yönelik ablukanın kaldırılması oldu. Muhibbi, bu başlığın hazirandaki mutabakatın parçası olmadığını ancak artık yeni bir anlaşmanın şartları arasına alındığını söyledi.
Yemen'deki çatışmalar son haftalarda yeniden şiddetlenirken Husiler Babülmendep Boğazı çevresindeki bazı bölgelerde ilerleme kaydetti. İran'ın desteklediği Husiler aynı zamanda Suudi Arabistan'a yönelik saldırılarını artırdı. AP, Husi lideri Abdülmelik Husi'nin de Suudi Arabistan öncülüğündeki operasyonların ve ablukanın sona erdirilmesini istediğini bildirdi.
Muhibbi ise Husilerin askeri kararlarının Tahran tarafından yönlendirildiği iddialarını reddederek grubun kendi kararlarını aldığını savundu.
Hürmüz Boğazı pazarlığın merkezinde
ABD-İran anlaşmazlığının bir diğer kritik başlığını Hürmüz Boğazı oluşturuyor. Savaşın başlamasından bu yana boğazdaki deniz trafiği ciddi biçimde aksarken İran, bölgeden geçmek isteyen gemilerin kendi makamlarıyla koordinasyon kurmasını talep ediyor.
İran ile Umman arasında Hürmüz Boğazı'nın yönetimine ilişkin görüşmeler de sürüyor. Reuters'a konuşan üst düzey bir İranlı kaynak, ağustos sonunda tarafların nihai anlaşmaya henüz ulaşmadığını belirtmişti. Tahran'ın talepleri arasında İran limanlarına uygulanan ablukanın kaldırılması ve yaptırımların hafifletilmesi de bulunuyor.
Muhibbi, Körfez ülkelerinin Hürmüz'e alternatif enerji güzergâhları geliştirmesine rağmen boğazın en az 20 yıl boyunca gerçek anlamda ikame edilemeyeceğini savundu. Boğazın yalnızca petrol ve doğal gaz değil, gübre gibi diğer ürünlerin taşınması açısından da kritik olduğunu söyledi.
İran'dan yeni saldırı halinde daha sert karşılık tehdidi
Muhibbi, ABD'nin İran'a yönelik ekonomik ve askeri baskısının sürmesi halinde Tahran'ın karşılık vereceğini belirtti. Washington'ın ekonomik baskıyla hedeflerine ulaşamayacağını savunan İranlı yetkili, yeni bir ABD saldırısının İran'ın askeri yaklaşımını değiştireceği uyarısında bulundu.
“Bu kez sadece karşılık vermeyeceğiz” diyen Muhibbi, olası yeni saldırı karşısında İran'ın “saldırgan bir tutum” benimseyeceğini ileri sürdü. Devrim Muhafızları daha önce de yeni bir saldırı halinde kullanılan silahların ve savaşın coğrafyasının değişeceği tehdidinde bulunmuştu.
Muhibbi ayrıca ABD'nin Devrim Muhafızları ile doğrudan temas kurmaya çalıştığını ancak bu girişimlerin reddedildiğini iddia etti. Diplomatik müzakerelerin İran Dışişleri Bakanlığının sorumluluğunda olduğunu belirten Muhibbi, Devrim Muhafızlarının Washington ile doğrudan temas yürütmeyeceğini söyledi.





Benzer Haberler
İran, ABD ile anlaşma için şartlarını sertleştirdi